Coma (geneeskunde).html



Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht. Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts

Een coma is in de geneeskunde een staat van diepe bewusteloosheid waarbij de persoon de ogen niet opent op aanspreken, geen opdrachten uitvoert en geen verbale reacties geeft. De diepte van de bewustzijnsdaling is bij een coma alleen nog af te leiden uit bepaalde motorische reacties op pijnprikkels. De diepte van een comateutze toestand wordt bepaald op de Glasgow Coma Scale waarbij de patiënt op drie onderdelen beoordeeld wordt: Eye opening response (reactie door opening van de ogen), Motor response (motorische reactie) en Verbal response (spraak).

Mogelijke oorzaken zijn: onder andere vergiftiging (door drugs, alcohol of giffen), stofwisselingsproblemen (hypoglykemie, hyperglykemie, keto-acidose, enzovoort), ziekten van het centraal zenuwstelsel, CVA (beroerte/hersenbloeding), hoofdletsel (hersenschudding), hartinfarct, hypothermie en zuurstoftekort. De stofwisselingsproblemen zijn de meest voorkomende oorzaak van coma.

Een tijdelijk coma wordt soms kunstmatig opgewekt (met medicijnen) om zwelling van de hersenen tegen te gaan.

bewerk Onderscheid met andere aandoeningen

Andere aandoeningen met betrekking tot bewustzijnsdaling:

• Slaap: belangrijk onderscheid met coma is dat een slapend persoon wakker gemaakt kan worden, een comapatiënt reageert in meer of mindere mate van de diepte van het coma, op prikkels.
• Delier
• Hersendood: onderscheid met coma is dat bij hersendood de hersenen en hersenstam volledig en permanent zijn uitgevallen. Bij coma is het of niet volledig, of is nog niet duidelijk dat het permanent is.
• Vegetatieve toestand: na enkele weken coma kunnen patiënten beginnen met het openen van de ogen (ook al is de hersenbeschadiging onherstelbaar). Er ontstaat hierbij een dag/nachtritme. Er is echter geen oogcontact of vorm van communicatie mogelijk.
• Locked-in-syndroom

bewerk Ontwaken uit een coma

Het resultaat van een coma is afhankelijk van de oorzaak en de plek (in de hersenen), de hevigheid en de neurologische schade. Het resultaat kan dan ook variëren van volledig herstel tot de dood. Patiënten kunnen ontwaken uit een coma met een combinatie van lichamelijke, intellectuele en psychische problemen. Herstel ontwikkelt zich vaak geleidelijk, waarbij patiënten steeds meer reageren op hun omgeving. Sommige patiënten komen niet verder dan primair reageren, anderen zullen uiteindelijk een volledig bewustzijn herstellen.

Een coma duurt zelden langer dan twee tot vier weken. Het vervolgtraject kan jaren duren. De meest voorkomende doodsoorzaak van comapatiënten is een infectie zoals longontsteking.

bewerk Misvattingen over coma

In tv-series, stripverhalen (bv. Rik Ringers) en lectuur (van bv. Karl May) wordt soms een verkeerde indruk gegeven van verloop en gevolgen van coma. De betrokkene komt er in de fictie meestal beter vanaf dan in werkelijkheid het geval zou zijn: de overlijdenskans is veel kleiner, blijvende schade is er vrijwel nooit, en men is vrij snel weer in staat op de oude voet door te leven met hooguit wat tijdelijk geheugenverlies. De werkelijkheid is minder rooskleurig. ^[1]

bewerk Zie ook

• Coma vigil
• Locked-in-syndroom